Çöl Babası Devin Fin: Tırmanışın Ötesinde Bir Hayat ve Felsefe

On yıldan fazladır dışarıda yaşayıp tam zamanlı tırmanan profesyonel trad (geleneksel) tırmanıcı ve macura fotoğrafçısı John Devin Finucane — herkes ona Devin Fin der — ABD’nin güneydoğusu Utah eyaletindeki Indian Creek vadisindeki kırmızı kumtaşı kayalıklarda bir efsaneye dönüşmüştür. Çatlak tırmanışındaki ustalığı, çöl manzarasına dair derin bağlılığı ve buraya gelen tırmanıcılara gösterdiği cömert rehberlikle anılan Fin’in hayatı, felsefesi ve bu topraklarla kurduğu ilişki, kendisiyle paylaştığı uzun röportajda ortaya çıkıyor.

Kayaların arasına ellerini sokarak yollar açan, taşla işaretlediği belirsiz rotalarıyla bilinen Fin’in kim olduğu ve nasıl bir yaşam sürdüğü, çevresindeki topluluk tarafından da net biçimde tanımlanıyor. Onu tanıyanlar, onun yalnızca çölü değil, aynı zamanda o çölde yaşayan insanları ve kültürünü de bildiğini söylüyor.

Kırmızı Kumtaşında Bir Karakter

Tam da bahsettiği gibi; tırmanış dünyasında ropegunlar (kablo ile tırmananlar), etkileyici içerik üreticileri ve yalnızca hafta sonları tırmanan amatörler var ama gerçek karakterler her zaman ana akıma rahatça uyum sağlamaz. Devin Fin de tam olarak böyle bir isim. Güneydoğu Utah’ın kırmızı kumtaşında, ters takılmış şapkası ve üstünde gömlek olmadan ayak durduğunda, yıllardır çölün onu kendi kumuyla kaplamış olması veren aşındırılmış bir görünüm taşıyor. Peşinde katmanlı kırmızı kayalar, kuleler ve topraklardan oluşan; kişiyi aynı anda küçük ama tuhaf özgür hissettiren bir manzara uzanıyor.

Fin, on yıldan fazla bir süredir dışarıda yaşayıp tam zamanlı tırmanıyor. Indian Creek onun işi. Yıllarca ellerini çatlaklara sokmuş, kayaya dair düşünmüş ve oranın insanlarıyla onların kültürünün içine karışmış. Birçok rotayı kendisi açmış ama bunların çoğu belgeleştirilmemiş; onları yalnızca bir taşla işaretliyor. Zihni, güzelliği kadar acımasız da olan bir manzaranın yazısız kurallarını barındırıyor.

Bir Tanışma ve Topluluğa Giriş

Profesyonel tırmanıcı ve adventure fotoğrafçısı Molly Ohm, Devin hakkında güçlü bir bakış açısı paylaşıyor. “Indian Creek’te Devin’le tanışmak şansına erdim; birçok kişi gibi Supercrack otoparkından kayıp dolaşarak çıktığım yerde,” diyor Ohm. “Bize yol ve rota önerdi ve hatta kamplık alanına dair bir harita çizdi.” Bu küçük rehberlik hareketi, onu daha geniş topluluğa tanıtan bir giriş niteliği kazandı.

“Aniden topraktan oyuncuların (dirtbag) oluşturduğu bir ekibin ve offwidth tırmanışının bir öğrencisi oldum,” diyor Ohm. Onun Fin hakkındaki ilk izlenimi yalnızca çölü bilmesi değil, onu paylaşmaya hevesli olmasıydı. “Devin bunu iyi yapar; teşvik eder, samimidir, insanları dolaştırır.” Ohm, “Çöl tırmanışına olan tutkusu ilham verici ve bilgiyi paylaşma konusundaki açıklığı ferahlatıcı,” diyor.

“Bana aşık bir adam verin; ne demek istediğimi anlar. Ne isteyen, aç kimse verin bana; bu çölde uzakta olan, susayan ve sonsuz ülkenin pınarını özleyen kimse verin bana; işte böyle bir adama bakın; ne demek istediğimi anlar.”

Saint Augustine

Rota Açma Tutkusu ve Tehlike

Bu çöl babası cömertlik, Fin’i Indian Creek’te kalıcı kılan unsurlardan biri. Offwidth (geniş çatlak) tırmanışıyla tanınıyor ama rotaları tek bir tarzı veya boyutu kapsamıyor. Ohm, “Offwidth’lara sıkışmasıyla özdeşleştirilse de rotaları boyut, uzunluk ve zorluk düzeyi bakımından geniş bir yelpaze kapsar,” diyor. “Devin Fin rotalarını aratırsanız, kendinizi iyi yuvarlanmış bir çatlak tırmanıcısı ve belki de geniş çatlakların ustası olarak bulursunuz.”

Fin, 1970’lerin sonunda kuzey Wisconsin’de dünyaya geldi ve neredeyse tesadüfen tırmanışla tanıştı. 10 yaşında, ailesi Kaliforniya’nın güneyine taşındıktan sonra Joshua Tree Ulusal Parkına YMCA ile gitti; bu, iç şehirdeki çocukları doğaya götüren bir programdı. Bu süreç içinde Devin bir farkındalık living yaşadı ve “Bu hayatımı değiştiren deneyim, yapmak istediğim tek şeyin tırmanmak olduğunu anlamama neden oldu,” diyor.

Ailesi daha sonra Colorado’nun Durango şehrine taşındı; burada tırmanış bir maceradan çok bir yaşam biçimine dönüştü. Oradan da çum ve splitters’ların (keskin çatlakların) onu içine çektiği güneydoğu Utah’a kısa bir yolculuktu.

“Her şeyi tırmanarak ufkuımı genişletmeye başladım,” diyor Fin. “Kısa bir süre içinde Güneybatı çölüne tamamen aşık kaldım.” Indian Creek takıntıyı ödüllendirir; uzun, tatlı çatlakları crack (çatlak) tırmanıcıları arasında efsaneleşti ama Devin zaten var olan şeyi tırmandan hiç memnun kalmadı.

Yıllarca jamming (sıkıştırma) tekniğini çözmeyi öğrendikten sonra, kendi rotalarını açmaya odaklandı. Wingate kumtaşının farklı bir türden geldiği zorluğu vardı: “Granit veya kireç taşı gibi değil bu; öngörülemez bir yaratık. Çok yumuşak, kolayca delinir ve gevşek taşları çıkarmak daha da kolay,” diyor Fin.

Rotaları yerden yukarıya doğru geliştirdi, tırmanırken elle deliyordu. Kayalar gevşiyor, basamaklar onun altında kayboluyordu. “Düşen taşlar tarafından vuruldum; başlıbaşıma çöken tam bir basamağım oldu,” diyor. Onca yıl süren yakın kaçışlardan sonra olaylar birbirine karışmış durumda. “Yıllar içinde onlarca kez hayatımın sonunu getirme şansını yaşadım,” diyor Fin. “Kimse özellikle zihnimde kalmaz; yaşlandıkça ve unuttukça eğlenceli o eski şeylerin çoğunu unuttum veya travma sonrası stres bozuntusu nedeniyle sildim.”

Tırmanış Eğitimi ve Efsaneler

Tırmanış eğitimi, 1990’lar ve 2000’lerin başındaki dergilerin sayfalarını çevirerek şekillenmişti; o dönemde fotoğraflar kağıttaydı. “O zamanlar tırmanış görüntülerinin arkasında internetin o durdurulamaz makinesi yoktu,” diyor Fin. “Çölün üzerinde imkansız bir pozisyonda asılı birini görürseniz, inanırdınız; çünkü sıradaki neyi izlemeniz gerektiğini söyleyen sürekli bir görüntü akışı yoktu.”

Bu dönemin tırmanıcıları onun yıldızıydı: Dan Osman, Michael Reardon, Dean Potter, Timmy O’Neill, Steve Hong ve Earl Wiggins bunlar arasındaydı. Ama Fin başkalarını kendi hikâyesinin merkezine koymaya pek aldırmaz.