Kanadalı araştırmacılar, yüksek karbonhidratlı yakıt ihtiyaçlarını karşılamak için doğal ve ucuz bir alternatif olan akçaağaç şurubunun spor beslenmesinde ne kadar etkili olabileceğini ortaya koymayı hedefleyen bir çalışmayı başlattı. Montréal Üniversitesi’nde yürütülen projede, egzersiz yapan atletlerin şrubü saatte 120 gram karbonhidrat verecek şekilde yakabilmeleri, yani metabolize edebilmeleri inceleniyor. Araştırma, doğal beslenmeye yönelen sporcuların gelecekteki alışverişlerini etkileyebilecek sonuçlar vaat ediyor.
Karbonhidrat alımının sınırları ve atletlerin ne kadar enerji yakabildikleri uzun yıllardır spor biliminin odak noktalarından biri. Bu yeni çalışma, doğal bir gıdanın sentetik spor beslenmesiyle rekabet edebilecek potansiyelde olup olmadığını test ederek bu konuya yeni bir boyut kazandırıyor.
Kanada’nın Süper Yakıtı mı?
Akçaağaç şurubu uzun süredir kanıtlanmamış bir spor süper yakıtı olarak görülüyor. Ham şekerle benzer besin profiline sahip, lif oranı düşük ve bir ağaç özündeki sıvı olması nedeniyle ultra işlenmiş gıdalardan (UPF) olabildiğince uzakta sayılıyor. Ayrıca karamelize tatlı yapısı sayesinde lezzetli bir içecek oluyor.
Aynı zamanda şrubu, birçok sporcu için market raflarında sıkça karşılaşılan bir yakıt kaynağı. Bu nedenle bazı markalar ürünü enerji jellerine dahil ederek paketliyor. Şrubun gizli gücü onun bileşiminde yatıyor. Çoğu doğal şekerden farklı olarak akçaağaç şurubu sakaroz içeren bir disakkarit yapısına sahip ve bu da bir glikoz molekülü ile bir fruktoz molekülünden oluşuyor.
Bu durum, teorik olarak şrubün bağırsağa hızlıca alınabilecek ve watt’a verimli şekilde dönüştürülebilecek (yani okside edilebilecek) anlamına geliyor. Bunun nedeni glikoz ile fruktozun bağırsağa iki ayrı yol üzerinden emilmesi.
Glikoz kapısı, bir atlet yüksek karbonhidrat eşiğine ulaştığında doyma noktasına ulaşır. Fruktozu karışıma eklemek şekerin iki farklı taşıyıcı kanal üzerinden emilmesini sağlar ve her birinin kendi emilim tavanı bulunur.
Araştırma Ekibi
işte bu yüzden teorik olarak akçaağaç şurubu, tüm işlenme ve katkı maddelerinden uzakta olsa bile, bilimsel kanıtlanmış spor beslenmesi kadar etkili bir yüksek karbonhidratlı yakıt stratejisini sürdürebilir. Montréal Üniversitesi’nin yeni çalışması tam da bu etkinin ne kadar olduğunu ölçmeyi amaçlıyor.
‘Big Maple’ Destekli Araştırma
Araştırmaya katılan şrub üreticileri grubu “Producteurs et Productrices Acéricoles du Québec” projeye kısmi fon sağlıyor. Çalışmanın baş araştırmacısı Jonathan Tremblay, konunun önemini şöyle açıkladı.
Üreticiler şrubun atletlerin artık kullandıkları alım miktarlarında dayanıklılık yakıtı olarak ayakta kalıp kalmayacağını bilmek istiyor.
Jonathan Tremblay, Çalışmanın Baş Araştırmacısı
Araştırma, yol dünya şampiyonlarına yönelik bir akçaağaç şurubu tanıtım faaliyeti gibi görünse de Tremblay çalışmanın etik onay ve inceleme süreçlerinin kendi laboratuvarındaki diğer tüm çalışmalarla aynı şekilde yürütüleceğini vurguladı. Fonun üreticilere çalışma hakkını verdığını, ancak sonucu vermediğini belirtti.
Fonları onlara çalışmayı alıyor, cevabı değil. Şrub saatte 120 gram sakaroz iletmek için sıradan bir yol çıkarsa, yazacağımız makale de bu olacak.
Jonathan Tremblay
Araştırma Nasıl İşliyor?
Tremblay’ın sürdürdüğü çalışma, 32 elit düzeydeki erkek bisikletçinin şrubden karbonhidratı ne kadar etkili şekilde okside edebildiğini ve bunun zaman yarışına performanslarını nasıl etkilediğini test ediyor. Katılımcılar iki saat boyunca iç mekanda trainer üzerinde sürüyor ardından 20 kilometrelik tam kapasiteli bir mesafe katediyor. Süreç dört haftalık seansta dört kez tekrarlanıyor ve her seferinde farklı bir yakıt kullanılıyor.
Bu süreçte yalnızca şekerlendirilmiş su ile tek başına, ayrıca seyreltilmiş akçaağaç şurubundan saatte 60, 90 ve 120 gram karbonhidrat dozlarıyla üç farklı deney yapılıyor. Dört karışımın hepsi bilim insanlarına nefes örneklerini analiz ederek içilen karbonhidratın ne kadarının okside edildiğini belirlemeye yarayan bir karbon izleyici kullanıyor.
Bu karbon izleme protokolü takımlar tarafından atletlerinin benzersiz yakıt kapasitelerini ortaya çıkarmak için yaygın olarak kullanılıyor. Benzer şekilde ExoAnalytics bu yöntemi evde yapılan benzersiz bir teste uyarladı.
Araştırma ekibi, içilen akçaağaç şurubunun miktarı ile şrubden okside edilen şeker arasındaki ilişkiyi ve zaman yarışına performansını ortaya çıkarmayı bekliyor.
Montréal Üniversitesi
Kısaca çalışma, şrubun dayanıklılık yakıtı olarak ne kadar etkili kullanılabileceğine dair bir temel belirleyecek ve böylece yüksek karbonhidratlı yakıt için geçerli bir seçenek olup olmadığını gösterecek.
Araştırma bazı sınırlamalardan da uzak değil. Denek grubunun tümü erkek ve sonuçlar beslenme alışkanlıklarından etkilenebilir. Ayrıca katılımcıların benzersiz sindirim toleransı ve “bağırsak eğitimi” düzeyi sonuçları zorlaştırabilir.
Bu olumsuzluklar bir yana, çalışmalar market raflarındaki yakıt stratejinizi şekillendirmenize yardımcı olabilir. Akçaağaç şurubu, enerji jellerinin tatlısı ve pahalı monotonisinden kaçınmak isteyen birçok bisikletçi için muz, şekerleme ve kola ile aynı satırda yer alıyor.
Sofa şekeriyle benzer karbonhidrat yoğunluğuna sahip olan doğal bir ağaç özündeki sıvı olması nedeniyle işlenmemiş durumda. Aynı zamanda performans, toparlanma ve günlük sağlığa katkı sağlayan küçük miktarlarda antioksidan ve elektrolit de içeriyor. Su ile seyreltildiğinde yudumlaması kolay ve herhangi bir “mavi orman” ya da “tropikal meyve” spor beslenmesinden daha lezzetli bir içecek oluşuyor.
Ayrıca Kanada’daki atletler için bu konu ekstra popüler, çünkü Kanada şrub endüstrisinin gücünü temsil ediyor. Emekli profesyonel Michael Woods, içecek karışımı bittiğinde başvurduğu seçeneğin bu olduğunu söyledi. Gravel sporcusu Adam Roberge ve Ironman efsanesi Lionel Sanders ise neredeyse exclusively Kanada’nın en tipik yakıtını kullanıyor.
Ancak şimdiye kadar akçaağaç şurubunun yüksek karbonhidratlı çözüm olarak etkinliği çalışılmamıştı.
Akçaağaç Şurubu Jellere Alternatif Olarak Nasıl Kullanılır?
Montréal Üniversitesi’nin makalesinden çıkan sonuçlar birkaç ay daha bekleyecek. Bu arada şrubun yakıt ihtiyaçlarınıza uyup uymadığını kişisel olarak test etmek isterseniz, iki yemek kaşığı (yaklaşık 35 ml) suyla karıştırarak 500 millilitrelik bir içecek hazırlayabilirsiniz. Bu yaklaşık 110 kalori ve 27 gram karbonhidrat sağlar ki bu da düşük güçlü bir enerji jeline benziyor. Elektrolit takviyesi yapmıyorsanız biraz tuz eklemek de faydalı olur.
Ancak uyarı: şrubun lezzet ve besin faydaları cüzdanınıza yansımayabilir. Bu yıl başlarında farklı market yakıt seçeneklerinin karbonhidrat başına maliyetini incelediğimizde, seyreltilmiş akçaağaç şurubu rafın en pahalı çözemelerinden biri olarak öne çıktı.
Amerika Birleşik Devletleri’nde bir litre (yaklaşık 34 sıvı oz) saf ve katkısız akçaağaç şrubu size 20-25 dolar maliyet çıkarır. İngiltere’deki fiyatlandırma da benim bulunduğum bölgede pek farklı değil.
Ancak şrub, fiyatı kontrol dışında yükselen spor beslenmesine göre önemli ölçüde daha uygun maliyetli çıkıyor. Bir jelin üç ya da dört dolar civarındaki fiyatı, yüksek karbonhidratlı yakıt stratejileri hedefleyenler için bütçeyi zorlayabilir.
Akçaağaç Şurubunun Doğal Artıları ve Karbonhidrat Eksileri
Bütün bunlar söylenince, uzun bir hafta sonu sürüşünüzde onuncu jeli öfkeyle yutarken spor beslenmesinin faydalarını atlayabilirsiniz. Enerji jelleri ve karbohidrat içecekleri paketli, taşınması ve tüketmesi kolay ve birçok önde gelen markanın glikoz-fruktoz oranını mükemmel şekilde sunduğu bir yapıya sahip.
Saatte 120 gram karbonhidrata ulaşmak isteyenler için 1’e 0,8 oranındaki glikoz-fruktoz karışımı en çok mideye dost ve enerji verici olarak kabul ediliyor. Neredeyse profesyonel atletlerle ve takımlarla çalışan tüm önde gelen markalar bunu kullanıyor.
Akçaağaç şrubu ise yaklaşık 1’e 1 oranında glikoz-fruktoz karışımı içeriyor. Bazıları bunun, modern profesyonel performansı destekleyen yüksek karbonhidratlı stratejileri sürdüremeyecek kadar optimal olan 1’e 0,8 oranından uzak olduğunu düşünüyor.
Ancak bu, şrubün yüksek düzeyde performans için uygun derecede önemli miktarda karbonhidrat iletemeyeceği anlamına gelmiyor. Birçok orta üst seviyedeki sporcu için saatte 90 gram bile metabolik talebi karşılamak yeterli olabilir.
Araştırmacılar bulgularını yayınlamak için henüz bir zaman çizelgesi açıklamadı, bu yüzden daha fazla gelişme için takipte kalın. Bu arada Tadej Pogačar’ın küçük döngülü saplı bir bidondan yudumladığını görürseniz, araştırmacıların şrubde sürpr derecede yüksek karbonhidrat potansiyeli bulmuş olabileceğini varsayabilirsiniz.
